Câu chuyện dự thi
Từ hồ sơ giấy đến không gian số: Đổi mới phương pháp báo cáo án, xây dựng bản đồ chứng cứ và trình chiếu tài liệu tại phiên tòa
Thực hiện chủ trương đẩy mạnh chuyển đổi số, từ ngày 01/01/2026, Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 1 - Tuyên Quang thống nhất triển khai sơ đồ tư duy, bản đồ chứng cứ và trình chiếu tài liệu tại phiên tòa trong công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp.
Thực tiễn cho thấy, hồ sơ vụ án thường có nhiều tài liệu, chứng cứ, tình tiết cần nghiên cứu, đối chiếu. Nếu chỉ báo cáo bằng văn bản, việc khái quát nội dung vụ án và nhận diện mối liên hệ giữa các chứng cứ đôi khi chưa trực quan, mất nhiều thời gian nghiên cứu, trao đổi nghiệp vụ.
Từ yêu cầu đó, đơn vị xây dựng sơ đồ tư duy để khái quát nội dung vụ án, diễn biến hành vi và vấn đề cần chứng minh; xây dựng bản đồ chứng cứ nhằm hệ thống hóa chứng cứ buộc tội, gỡ tội, làm rõ mối liên hệ giữa chứng cứ với từng vấn đề cần chứng minh. Các công cụ này giúp Kiểm sát viên nghiên cứu, đánh giá chứng cứ toàn diện, phát hiện mâu thuẫn, thiếu sót để yêu cầu điều tra làm rõ; qua đó nâng cao hiệu quả thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra, truy tố, góp phần bảo đảm xử lý đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, đồng thời rút ngắn thời gian báo cáo án và xem xét, quyết định truy tố.
Bên cạnh đó, đơn vị ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ xây dựng nội dung, hình ảnh trực quan để trình chiếu tài liệu, chứng cứ tại phiên tòa. Việc kết hợp trình chiếu với phân tích, đối chiếu chứng cứ giúp nội dung xét hỏi, luận tội và lập luận của Kiểm sát viên rõ ràng, dễ theo dõi, tăng tính thuyết phục, góp phần nâng cao chất lượng tranh tụng và hiệu quả xét xử.
Việc áp dụng được triển khai thống nhất trong đơn vị, gắn với nghiên cứu hồ sơ, báo cáo án và chuẩn bị xét xử. Tính đến thời điểm tổng hợp, đơn vị đã xây dựng 75 sơ đồ tư duy, 50 bản đồ chứng cứ và trình chiếu tài liệu tại 30 phiên tòa.
Qua thực hiện, phương pháp mới góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu, báo cáo án và trình bày chứng cứ; hỗ trợ Kiểm sát viên chủ động làm rõ vấn đề cần chứng minh, nâng cao chất lượng tranh tụng. Đồng thời, việc ứng dụng từng bước nâng cao nhận thức, kỹ năng sử dụng công nghệ số của công chức.
Mô hình có tính thực tiễn, được triển khai thống nhất và có khả năng chia sẻ, nhân rộng tại các đơn vị trong ngành Kiểm sát, góp phần nâng cao hiệu quả công tác nghiệp vụ.