Câu chuyện dự thi
MÔ HÌNH “THƯ VIỆN SỐ - THANH NIÊN SỐ” LAN TỎA TRI THỨC, PHỔ CẬP KỸ NĂNG SỐ VÀ PHÁT HUY VĂN HÓA ĐỌC TẠI TRƯỜNG PTDTNT TỈNH TUYÊN QUANG
Trong hành trình chuyển đổi số giáo dục, làm thế nào để học sinh không chỉ được tiếp cận công nghệ mà còn biết sử dụng công nghệ để học tập, phát triển bản thân và gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc? Từ trăn trở đó, Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THPT tỉnh Tuyên Quang đã triển khai mô hình “Thư viện số - Thanh niên số”, từng bước đưa thư viện trở thành không gian kết nối tri thức và phổ cập kỹ năng số cho học sinh.
Từ năm 2023, nhà trường ứng dụng phần mềm quản lý thư viện VietBiblio, khai thác kho dữ liệu dùng chung với 11.633 học liệu điện tử cấp THPT. Thông qua đường link và mã QR, học sinh có thể tra cứu, đọc và tham khảo tài liệu bằng máy tính hoặc điện thoại thông minh. Cách làm này mở rộng khả năng tiếp cận học liệu, tạo điều kiện để các em chủ động tìm kiếm thông tin, phục vụ học tập và tự học.
Điểm nổi bật của mô hình là gắn chuyển đổi số thư viện với hoạt động của tổ chức Đoàn, lấy học sinh làm chủ thể tiếp nhận và lan tỏa tri thức. “Tủ sách góc lớp” được cập nhật; các chủ đề giới thiệu sách hằng tháng được truyền tải qua bản tin thư viện, phát thanh Đoàn thanh niên, kênh YouTube và các hình thức tuyên truyền trực quan. Đội ngũ cộng tác viên thư viện tại các lớp trở thành cầu nối, hướng dẫn bạn bè tra cứu và khai thác học liệu số.
Không dừng lại ở việc sử dụng thư viện điện tử, Đoàn trường còn phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong phổ cập kỹ năng số. 100% đoàn viên đăng ký tài khoản trên ứng dụng Thanh niên Việt Nam. Đặc biệt, Câu lạc bộ truyền thông của Đoàn trường đang thu thập thông tin, hình ảnh tại nhà văn hóa để xây dựng mã QR giới thiệu, số hóa các giá trị văn hóa dân tộc.
Hiệu quả bước đầu của mô hình ghi nhận: 100% học sinh được tiếp cận; trên 80% học sinh tra cứu, khai thác thư viện số.
Mô hình “Thư viện số - Thanh niên số” cho thấy phổ cập kỹ năng số có thể bắt đầu từ những việc gần gũi: một kho học liệu dùng chung, một mã QR, một chiếc điện thoại thông minh và tinh thần tiên phong của tuổi trẻ. Với cách tổ chức linh hoạt, tận dụng nền tảng sẵn có và phát huy lực lượng học sinh nòng cốt, mô hình có thể tiếp tục hoàn thiện, chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng tại các cơ sở giáo dục, góp phần đưa phong trào “Bình dân học vụ số” đi vào thực chất, lan tỏa tri thức và giá trị văn hóa trong cộng đồng.